top of page

Đằng sau một em bé “nhút nhát”

Khi có tranh chấp xảy ra giữa những đứa trẻ, bố mẹ lo lắng khi có đứa con bạo lực thì những bố mẹ có con bỏ chạy, đứng đơ ra, khóc, cầu cứu người lớn cũng lo lắng không kém. Những đứa trẻ “nhút nhát” như vậy có thật sự đáng lo không? Liệu cách phản ứng của chúng trước tranh chấp và xô xát có khiến cho chúng trở thành đối tượng dễ bị bắt nạt trong tương lai?


Đằng sau một em bé nhút nhát

Khi rơi vào trạng thái nguy hiểm, bản năng sinh tồn trong tự nhiên khiến chúng ta rơi vào một trong 3 trạng thái: Chiến Đấu, Bỏ Chạy hoặc Đóng Băng. Việc một đứa trẻ rơi vào trạng thái đứng đơ ra hay bỏ chạy trước nguy hiểm không nên được coi là thước đo để đánh giá về sự can đảm. Đó là cơ chế phòng thủ hoàn toàn tự nhiên của con người. Chúng ta đều từng được nghe câu chuyện gặp gấu hãy nằm im giả chết (Đóng Băng) hay “tránh voi chẳng xấu mặt nào” (Bỏ Chạy). Những bản năng này là cách thô sơ nhất trẻ có thể dùng để bảo vệ chính mình. Việc lên án hay cố gắng xoá bỏ bản năng này của trẻ khi trẻ chưa sẵn sàng, đều mang lại nhiều hệ luỵ tiêu cực.


1. Giảm sự nhạy cảm khi đánh hơi thấy nguy hiểm:

Khi một đứa trẻ liên tục bị nói rằng cách chúng đang làm là sai, chúng sẽ dần nghi ngờ điều đó và chính bản thân mình. Khi bố mẹ liên tục phê phán hành động bỏ chạy của con là “nhút nhát”, con sẽ mất dần lòng tin vào trực giác của mình trước nguy hiểm. Không phải lúc nào chiến đấu lại cũng là khôn ngoan và chiến thắng. Bỏ chạy, cầu cứu người lớn hay thậm chí là đứng đơ ra hoặc khóc, đều là những phản ứng đáng được thừa nhận và giúp đỡ.


2. Cảm thấy bị chối bỏ, thua cuộc, đáng xấu hổ:

Với nhiều em bé, việc lựa chọn bỏ chạy hay đứng khóc lại khiến chúng cảm thấy dễ chịu hơn so với việc chiến đấu hay đánh lại bạn. Mình từng gặp những em bé chấp nhận bị em đánh chứ không đánh lại em vì chúng cảm thấy không thoải mái khi làm thế, ngay cả khi bố mẹ cho phép.


Thay vì gượng ép con phải thay đổi, hãy gợi ý và hướng dẫn từ từ. Con sẽ tiếp nhận thông tin mà bố mẹ đưa và có quyền quyết định có làm theo lời khuyên hay không. Việc dùng những lời lẽ khắc nghiệt để ép con thay đổi chỉ làm cho chúng thấy bản thân thật vô dụng và đáng xấu hổ khi không thể làm được những gì bố mẹ kỳ vọng.


Chìa khoá để nuôi dạy một đứa trẻ kiên cường không phải là sự rèn luyện khắc nghiệt. Ngược lại, chìa khoá đó là khiến cho trẻ cảm thấy được an toàn và được chấp nhận, được tự do phát triển theo tính cách của mình.


Vì thế, nếu con bạn chọn cách bỏ chạy hay đóng băng trước tranh chấp, đừng quá lo lắng. Khi con lớn dần lên, tích luỹ thêm nhiều kinh nghiệm, cộng với sự nhạy cảm được nuôi dưỡng từ thuở ấu thơ, con sẽ đủ khả năng nhận biết khi nào cần chiến đấu và khi nào nên bỏ chạy. Sự nhạy bén và hoạt trong mọi tình huống vẫn luôn tốt hơn việc chiến đấu trong mọi hoàn cảnh.


Komentáře


bottom of page