top of page

Con cần một người hướng dẫn, không phải một người phán xét

Hai đứa đang chơi thì M bỏ xuống nhà. Người lớn hỏi mãi mới nói.


“Emma đang cáu!”

“Emma đang cáu à? Sao Emma cáu thế M?”

“Emma hét lên! Emma bị hâm!!!”

Con cần một người hướng dẫn, không phải một người phán xét

Lúc này Emma ỳ ạch đi xuống, người lớn gặng hỏi thế nào cũng không chịu nói chuyện gì đã xảy ra, chỉ gục đầu vào mẹ.


Tối, khi đã tắt đèn lên giường ngủ.


“Con có muốn nói cho mẹ hôm nay lúc con chơi với M, chuyện gì đã làm con cáu không?”

(lắc đầu).

“Mẹ thấy bạn M kể là con cáu. Có phải con đã cáu không?”

(gật đầu).

“À, thế là bạn M đã làm con cáu, hay vì chuyện gì không như ý nên con cáu?”

“Bạn M nói “Không!”.”

“Tức là bạn M đã từ chối yêu cầu nào đó của con à? Có phải không?”

(gật đầu).

“Vì bạn M từ chối nên con cáu à?”

(gật đầu).

“Thế rồi con hét lên với bạn hả?”

(gật đầu).

“Đâu con hét như thế nào? Hét lại mẹ xem thử.”

“GRỪRRRR!!!”

“Úi choa! Hét như thế luôn! Đáng sợ phết! Chắc bạn M cũng sợ như mẹ. Thế rồi con hét thế thì bạn M bảo gì?”

“Bạn M bỏ xuống nhà.”

“Thế bạn đi rồi thì con thấy thế nào sau khi đã quát bạn?”

“Con buồn lắm…!” (nói đến đây thì rúc vào mẹ thút thít).

“Ừ, lúc ấy chắc con đã rất tức giận vì bị bạn từ chối. Con chỉ thể hiện mình đang tức giận, chứ không cố ý làm bạn sợ, đúng không?”

(gật đầu).

“Thật ra cú hét đấy của con rất đỉnh đấy! Đến mẹ còn sợ! Con không cần phải bỏ việc hét đấy đâu. Con có muốn mẹ nói cho con biết khi nào nên hét như thế và khi nào thì không nên không?”

“Con có!”

“Thế này nhé, vì cú hét đó rất đáng sợ nên mình chỉ dùng khi muốn doạ ai đó để tự vệ thôi. Ví dụ khi có bạn nào tấn công con như đánh, đẩy, hoặc định giật đồ trên tay con chẳng hạn. Khi đó mình có thể hét lên để bạn dừng hành động đó lại. Còn trong trường hợp của bạn M hôm nay, bạn ấy không tấn công con. Bạn ấy có quyền từ chối. Con có thể thấy không vui vì điều đó nhưng con không được ép bạn làm theo ý con. Nếu con làm M sợ thì M sẽ bỏ đi, và con thấy buồn như hôm nay ấy.”

“Con biết rồi mẹ. Con sẽ không hét lên nữa. Nếu con hét lên với M thì M sẽ không chơi với con…”

“Ừ, con tạm hiểu như thế cũng được. Giờ mẹ hỏi lại nhé, nếu bạn từ chối mình, mình có hét không?”

“Không.”

“Rồi, thế nếu bạn đánh mình, cắn mình, mình có hét không?”

“Có. Rồi mình mách mẹ, mách cô giáo!!!”

“Đúng rồi! Chuẩn luôn!”


2,5-3 tuổi trở đi là thời điểm các con bắt đầu biết chơi với bạn, có khái niệm về tình bạn và bắt đầu có bạn thân. Khác với giai đoạn trước đó là chỉ chơi xung quanh (không chơi với nhau), biết nhau (nhưng không có sự gắn bó tình bạn). Từ giai đoạn này trở đi, các con bắt đầu có những tương tác xã hội và học cách xây dựng những mối quan hệ ngoài quan hệ cha mẹ - con cái.


Luôn luôn quá sớm để đánh giá một đứa trẻ là nhút nhát, thiếu kiên nhẫn, ích kỷ, xấu tính, không hoà đồng, vv… Tất cả chúng đều đang học hỏi và chúng cần một người hướng dẫn, không phải một người phán xét. Phán xét ngoài mang lại sự tự ti thì chẳng giúp ích được gì cho kỹ năng xã hội của trẻ cả. Cha mẹ cần nhớ tinh thần này để đừng có thái độ lên lớp, giáo huấn trẻ. Nếu bạn chỉ giáo huấn mà không có sự thấu hiểu, trẻ sẽ dần không còn kể chuyện cho bạn nghe nữa.


“Thay vì coi mình như một vị sếp đầy quyền lực và đối xử với con như đang sửa chữa một nhân viên đầy khiếm khuyết, hãy đối xử với con bằng tâm thế của một vị Giáo sư, còn con như một sinh viên Đại học đang cần Giáo sư hướng dẫn hoàn thành đồ án cuộc đời.”



댓글


bottom of page